Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc – sự tiếp nối khát vọng của Chủ tịch Hồ Chí Minh

Từ khát vọng độc lập dân tộc đến khát vọng dựng xây đất nước hùng cường

Cuộc đời Chủ tịch Hồ Chí Minh là một hành trình hy sinh, bền bỉ và sáng tạo vì dân tộc. Từ năm 1911, khi Người ra đi tìm đường cứu nước, trong hành trang chỉ là lòng yêu nước nồng nàn và khát vọng cháy bỏng, Người đã mang theo lý tưởng giải phóng dân tộc khỏi ách nô lệ, xóa bỏ cảnh đói nghèo, lạc hậu để đưa Việt Nam trở thành một quốc gia độc lập, tự do và giàu mạnh.

Khát vọng ấy của Bác không dừng lại ở việc giành chính quyền hay thống nhất đất nước. Đó là tầm nhìn chiến lược hướng tới tương lai lâu dài. Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn đau đáu mong muốn xây dựng một nước Việt Nam “đàng hoàng hơn, to đẹp hơn”¹, sánh vai với các cường quốc năm châu. Lời dạy ấy không chỉ là lời kêu gọi kháng chiến mà còn là mục tiêu phát triển bền vững, thể hiện tư duy vượt thời đại và niềm tin mãnh liệt vào sức mạnh nội sinh của dân tộc Việt Nam.

Suốt chiều dài lịch sử cách mạng, tư tưởng Hồ Chí Minh đã trở thành kim chỉ nam soi đường cho Đảng và nhân dân. Dưới ngọn cờ ấy, dân tộc ta đã vượt qua muôn vàn gian khổ, giành thắng lợi vĩ đại trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân, đế quốc và tiếp tục gặt hái những thành tựu to lớn trong 40 năm đổi mới. Từ một đất nước nghèo nàn, bị chiến tranh tàn phá, Việt Nam đã vươn lên trở thành nền kinh tế đang phát triển năng động, có vị thế ngày càng cao trên trường quốc tế. Những thành tựu ấy chính là minh chứng sống động cho sức sống và khát vọng vươn mình của dân tộc.

Đại hội XIV của Đảng đã kế thừa và phát triển tư tưởng ấy, xác định rõ mục tiêu tổng quát: “Giữ vững môi trường hòa bình, ổn định; phát triển nhanh, bền vững đất nước và bảo vệ vững chắc Tổ quốc; cải thiện và nâng cao toàn diện đời sống Nhân dân; tự chủ chiến lược, tự cường, tự tin, tiến mạnh trong kỷ nguyên mới của dân tộc; thực hiện thắng lợi mục tiêu đến năm 2030 trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; hiện thực hoá tầm nhìn đến năm 2045 trở thành nước phát triển, thu nhập cao vì một nước Việt Nam hoà bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc”².

“Kỷ nguyên vươn mình” vì vậy không chỉ là bước tiến về kinh tế - xã hội mà còn là khát vọng toàn diện: nâng tầm vị thế dân tộc, xây dựng đất nước giàu mạnh, nhân dân ấm no, hạnh phúc, văn minh, trong môi trường hòa bình, ổn định và hội nhập sâu rộng. Đây chính là sự kế thừa và hiện thực hóa sinh động nhất khát vọng mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dành trọn cuộc đời mình.

Nhìn từ chiều dài lịch sử, có thể thấy rõ sự nhất quán: từ khát vọng giành độc lập trong thế kỷ XX đến khát vọng phát triển hùng cường trong thế kỷ XXI là một dòng chảy liên tục, không gián đoạn về ý chí, lý tưởng và con đường phát triển dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Tư tưởng Hồ Chí Minh – Nền tảng tinh thần vững chắc cho kỷ nguyên vươn mình

“Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam” đòi hỏi không chỉ tăng trưởng kinh tế cao, chuyển đổi số mạnh mẽ hay phát triển khoa học - công nghệ, mà còn phải khơi dậy và phát huy tối đa sức mạnh tinh thần, ý chí tự lực, tự cường và khát vọng cống hiến của toàn dân tộc. Trong hành trình lịch sử ấy, tư tưởng Hồ Chí Minh tiếp tục là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho mọi hành động.

Trước hết, đó là tư tưởng về độc lập, tự chủ và tự lực, tự cường. Bác Hồ từng nhấn mạnh rằng muốn đứng vững và phát triển bền vững, dân tộc phải dựa vào sức mình là chính. Trong bối cảnh thế giới ngày nay đầy biến động, cạnh tranh chiến lược gay gắt, dịch chuyển chuỗi cung ứng và cách mạng công nghiệp 4.0, tinh thần tự lực, tự cường càng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Nó được thể hiện cụ thể qua việc xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ; đầu tư mạnh vào khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo; đẩy mạnh chuyển đổi số quốc gia; xây dựng quốc phòng toàn dân vững mạnh; đồng thời chủ động, tích cực hội nhập quốc tế nhưng kiên quyết bảo vệ độc lập, chủ quyền và lợi ích quốc gia.

Thứ hai, tư tưởng đại đoàn kết toàn dân tộc vẫn là nguồn sức mạnh vô địch. “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết. Thành công, thành công, đại thành công” – lời Bác dạy vẫn còn nguyên giá trị. Trong kỷ nguyên mới, đại đoàn kết không chỉ là sức mạnh chính trị mà còn là động lực phát triển kinh tế - xã hội. Cần huy động sức mạnh tổng hợp từ cán bộ, đảng viên, lực lượng vũ trang, doanh nghiệp, trí thức, văn nghệ sĩ, thanh niên, công nhân, nông dân và các tầng lớp nhân dân, tạo nên sức mạnh đồng thuận toàn xã hội vì mục tiêu chung.

Thứ ba, tư tưởng “lấy dân làm gốc” là nền tảng để củng cố niềm tin của nhân dân. Kỷ nguyên vươn mình chỉ thành công khi mọi chính sách đều hướng tới con người, vì con người: nâng cao đời sống vật chất và tinh thần, phát huy quyền làm chủ, chăm lo lợi ích chính đáng và xây dựng vững chắc “thế trận lòng dân”. Việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh phải được cụ thể hóa bằng hành động thiết thực, đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung, đồng thời xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh.

Phát huy khát vọng cống hiến, đưa đất nước vươn xa trong thời đại mới

Để hiện thực hóa “kỷ nguyên vươn mình”, toàn Đảng, toàn dân, toàn quân cần chung sức thực hiện nhiều nhiệm vụ trọng tâm.

Một là, phải khơi dậy mạnh mẽ tinh thần yêu nước, ý chí tự lực, tự cường, đặc biệt trong thế hệ trẻ. Thanh niên Việt Nam hôm nay cần là lực lượng tiên phong trong học tập, nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế. Họ chính là những người sẽ tạo nên nguồn nhân lực chất lượng cao, quyết định thành bại của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.

Hai là, cần xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên đủ phẩm chất, năng lực và uy tín. Cán bộ phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, tư duy đổi mới, hành động quyết liệt, tận tâm phụng sự Tổ quốc và nhân dân. Xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh là yếu tố then chốt để lãnh đạo đất nước vượt qua thách thức.

Ba là, lực lượng vũ trang nhân dân tiếp tục phát huy truyền thống anh hùng, tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc và nhân dân. Họ không chỉ nâng cao khả năng sẵn sàng chiến đấu, bảo vệ vững chắc chủ quyền mà còn tích cực tham gia phòng chống thiên tai, cứu hộ cứu nạn, gắn bó mật thiết với nhân dân, góp phần xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc.

Bên cạnh phát triển kinh tế - xã hội, phải đặc biệt coi trọng xây dựng văn hóa và con người Việt Nam. Một dân tộc vươn mình mạnh mẽ cần có bản lĩnh văn hóa vững vàng, hệ giá trị quốc gia tiên tiến, đậm đà bản sắc, ý chí kiên cường và niềm tin mãnh liệt vào tương lai.

Khát vọng vươn mình hôm nay chính là sự hội tụ giữa truyền thống yêu nước ngàn đời của dân tộc, tư tưởng vĩ đại của Chủ tịch Hồ Chí Minh và quyết tâm chính trị mạnh mẽ của toàn Đảng, toàn dân trong giai đoạn phát triển mới.

***

136 năm sau ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh, tư tưởng, đạo đức, phong cách của Người vẫn mãi là ngọn đuốc soi đường, là nền tảng tinh thần vững chắc cho cách mạng Việt Nam. Dấu mốc Đại hội XIV của Đảng đầu năm 2026 đã mở ra “kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam” – một bước phát triển chiến lược, đồng thời là sự tiếp nối thiêng liêng khát vọng xây dựng đất nước hùng cường mà Bác Hồ hằng mong muốn.

Toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta hãy phát huy cao độ tinh thần yêu nước, ý chí tự lực, tự cường và sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc; kiên định con đường xã hội chủ nghĩa mà Đảng và Bác Hồ đã lựa chọn. Với niềm tin sắt son và hành động quyết liệt, chúng ta nhất định sẽ đưa đất nước bước vào giai đoạn phát triển rực rỡ, hiện thực hóa khát vọng vì một nước Việt Nam hoà bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội.

Chú thích:

1. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.CTQG Sự thật, Hà Nội, 2011, t.12, tr.131.

2. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, tập II, tr.375.

TS. Trần Ngọc Nhiều (HVCTKV III)